Chúng ta coi những cơn tê này là do mệt mỏi, ngồi lâu hoặc do lão hóa, nhưng các bác sĩ phát hiện ra rằng tê ở ba vị trí này thường là gan đang kêu cứu "cứu tôi". Khi bệnh xơ gan tiến triển đến một giai đoạn nhất định sẽ gây ra tình trạng rối loạn tuần hoàn máu, mất cân bằng điện giải, dẫn truyền thần kinh bất thường trong cơ thể.

Tê liệt không phải là triệu chứng riêng lẻ mà là tín hiệu của sự thích nghi phối hợp của các hệ thống trong cơ thể. Việc chú ý đến nó có thể cảnh báo bạn về nguy cơ suy gan sớm hơn là chú ý đến xét nghiệm máu để kiểm tra chức năng gan.

Tê và ngứa ran ở mặt sau bắp chân ở cả hai bên

Trường hợp này thường xảy ra sau khi nằm xuống vào ban đêm. Nhiều người nghĩ rằng nó gây ra bởi chứng giãn tĩnh mạch ở chi dưới và các vấn đề về khớp gối. Các bác sĩ đã quan sát thấy rằng 52% bệnh nhân bị xơ gan gặp phải triệu chứng này, trong khi chỉ có 20% bệnh nhân bị giãn tĩnh mạch gặp phải triệu chứng tê. Cơ chế gây tê thực sự liên quan đến xơ gan gây phù nề chi dưới và chèn ép các đầu dây thần kinh.

Xơ gan gây ra tình trạng albumin thấp và phù nề, mất cân bằng điện giải kali và natri có thể làm điện thế màng thần kinh không ổn định.

Báo cáo nghiên cứu đã tiến hành các xét nghiệm dẫn truyền thần kinh trên 300 bệnh nhân bị xơ gan và phát hiện ra rằng tốc độ dẫn truyền thần kinh ở bắp chân thấp hơn 15% so với người bình thường, điều này có tương quan cao với albumin <30g/L và kali <3,5mmol/L trong máu lấy ra. Điều này cho thấy tình trạng tê chân vào ban đêm tưởng chừng như bình thường thực chất là phản ứng thần kinh do rối loạn chuyển hóa trong cơ thể gây ra và không thể giải thích bằng tình trạng mệt mỏi hàng ngày.

Tê ở tay phải hoặc cẳng tay phải 

Cảm giác ngứa và tê nhẹ, thường xảy ra khi làm việc vào buổi chiều. Mọi người có thể cho rằng do gõ quá nhiều và sử dụng chuột quá lâu. Tuy nhiên, nếu da hơi lạnh và các ngón tay hơi nhợt nhạt, điều này có thể là do kích thích thần kinh gây ra bởi sự lưu thông da yếu do xơ gan. Khi gan tiết ra các yếu tố hoạt mạch một cách rối loạn, nó sẽ ảnh hưởng đến vi tuần hoàn ngoại vi, đặc biệt là tuần hoàn bàng hệ cung cấp máu cho chi trên bên phải rất yếu.

Một nghiên cứu của Ý đã theo dõi nhiệt độ đầu ngón tay của 130 bệnh nhân bị xơ gan và phát hiện ra rằng nhiệt độ da của bàn tay phải thấp hơn 0,8 độ C so với bàn tay trái, thường kèm theo tê nhẹ tại chỗ. Các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng sự khác biệt đối xứng này không phải là mệt mỏi cơ, mà là vấn đề lưu lượng máu toàn thân do xơ gan gây ra.

Tê và ngứa ran ở phần lưng trên và dưới xương bả vai

Khi gặp triệu chứng tê này, đặc biệt là sau bữa ăn và sau khi quay người, đây là lúc cổ trướng do xơ gan hoặc dày bao gan chèn ép cơ hoành, kích thích các dây thần kinh bề mặt của cơ hoành và truyền kích thích đến lưng thông qua hệ thần kinh trung ương.

Cảm giác này khác với tư thế sai. Đôi khi nó đi kèm với sự khó chịu khi cử động nhẹ và không giảm khi nghỉ ngơi.

Kiểm tra lâm sàng 200 bệnh nhân bị xơ gan có cảm giác tê hoặc ngứa ran ở phần lưng trên cho thấy 89% bị báng bụng hoặc dày bao gan, và MRI Elastography cho thấy gan cứng hơn. Điều này trái ngược với hiểu biết truyền thống về "đau do mệt mỏi", nhưng cơ chế đằng sau nó là những thay đổi trong cấu trúc cơ quan dẫn đến phản ứng thần kinh.

Khi cảm giác tê được hiểu là mệt mỏi, mọi người có xu hướng phớt lờ nó và tự an ủi mình, nhưng lúc này cơ thể thực sự đang sắp xếp lại các nguồn lực của mình.

Khi xơ gan bắt đầu, cơ thể ưu tiên cung cấp máu cho các cơ quan quan trọng như não và tim, làm suy yếu các chi, do đó các chi dưới và cánh tay có nhiều khả năng bị tê. Sự thay đổi này là thường xuyên và có thể dự đoán được, và không thể cải thiện bằng sự lo lắng hoặc nuông chiều.

Một nghiên cứu của Châu Âu đã so sánh chức năng thần kinh gần và xa ở 600 bệnh nhân mắc bệnh gan và phát hiện ra rằng tỷ lệ tê ở các chi xa cao gấp 4 lần so với các chi gần. Điều này cho thấy rằng đây không phải là vấn đề với các dây thần kinh ngoại biên, mà là sự điều chỉnh cố ý của nguồn cung cấp máu dưới sự kiểm soát của hệ thống trung ương. Nếu sự thay đổi này bị nhầm lẫn với "mệt mỏi", và mọi người tiếp tục làm việc, thức khuya và ngồi trong thời gian dài, nó có thể làm quá mức cơ chế bù trừ và khiến xơ gan tiến triển nhanh hơn. Do đó, hãy để ý bản thân để có những biện pháp can thiệp kịp thời, cải thiện tiên lượng khi mắc bệnh.

Ánh Dương

Theo Người đưa tin