Thận là cơ quan đóng vai trò lọc máu, đào thải độc tố, cân bằng nước - điện giải và điều hòa huyết áp. Hoạt động của thận chịu ảnh hưởng trực tiếp từ nhiệt độ môi trường, lượng nước nạp vào cơ thể và hệ tuần hoàn. Khi trời lạnh, cơ thể có xu hướng co mạch để giữ ấm, đồng thời cảm giác khát giảm đi đáng kể. Những thay đổi tưởng chừng nhỏ này lại khiến chức năng thận bị xáo trộn âm thầm.

Theo nhận định chung của nhiều bác sĩ nội khoa, số ca nhập viện liên quan đến rối loạn chức năng thận, viêm thận hoặc biến chứng của bệnh thận mạn thường tăng cao vào mùa đông. Đáng nói là phần lớn bệnh nhân chỉ phát hiện khi tình trạng đã tiến triển nặng, bởi các dấu hiệu ban đầu khá mờ nhạt.

Từ thực tế lâm sàng, các chuyên gia đã chỉ ra 3 lý do phổ biến nhất khiến thận dễ suy kiệt vào mùa lạnh, mà nếu không chú ý phòng ngừa sớm, hậu quả để lại có thể kéo dài suốt đời.

1.Không uống đủ nước vì cảm giác khát giảm mạnh

Vào mùa hè, cảm giác nóng bức khiến cơ thể liên tục phát tín hiệu khát nước, giúp con người chủ động bù nước thường xuyên. Ngược lại, khi thời tiết lạnh, cảm giác khát gần như “biến mất”, dù cơ thể vẫn liên tục mất nước qua hô hấp, bài tiết và mồ hôi không nhìn thấy.

Nhiều nghiên cứu sinh lý học cho thấy, mùa lạnh làm giảm hoạt động của trung tâm điều hòa khát ở não bộ, khiến con người uống ít nước hơn nhu cầu thực tế. Khi lượng nước nạp vào không đủ, máu trở nên cô đặc, thận buộc phải làm việc nhiều hơn để lọc bỏ các chất thải có nồng độ cao.

Tình trạng này kéo dài sẽ làm tăng nguy cơ sỏi thận, viêm thận kẽ và suy giảm chức năng lọc cầu thận (Ảnh: Internet)

Đặc biệt, ở người cao tuổi hoặc người có bệnh nền như tăng huyết áp, tiểu đường, việc thiếu nước còn khiến tình trạng tổn thương thận tiến triển nhanh hơn. Bác sĩ thường khuyến cáo rằng, dù không khát, mỗi người vẫn cần duy trì lượng nước ổn định trong ngày, dựa trên thể trạng và mức độ vận động, thay vì chờ đến khi khát mới uống.

2. Co mạch do lạnh làm tăng áp lực lên thận

Khi nhiệt độ môi trường giảm, cơ thể phản xạ bằng cách co mạch máu ngoại vi để giữ nhiệt. Hệ quả của quá trình này là huyết áp có xu hướng tăng cao hơn so với mùa nóng. Nhiều tài liệu y học đã ghi nhận huyết áp trung bình của con người vào mùa đông thường cao hơn mùa hè từ vài mmHg đến hàng chục mmHg, đặc biệt ở người có tiền sử tăng huyết áp.

Thận là cơ quan cực kỳ nhạy cảm với sự thay đổi của huyết áp. Huyết áp tăng đồng nghĩa với việc các cầu thận phải chịu áp lực lọc lớn hơn, lâu dần dẫn đến xơ hóa cầu thận và giảm khả năng lọc máu.

Với những người đã có bệnh thận mạn từ trước, mùa lạnh có thể khiến bệnh tiến triển nhanh hơn nếu không kiểm soát tốt huyết áp (Ảnh: Internet)

Không chỉ vậy, việc giữ ấm không đầy đủ, để cơ thể nhiễm lạnh kéo dài còn làm rối loạn tuần hoàn máu đến thận. Dòng máu nuôi thận suy giảm khiến các tế bào thận thiếu oxy, dễ bị tổn thương và phục hồi chậm hơn bình thường.

3. Thói quen sinh hoạt và ăn uống “nặng gánh” cho thận vào mùa lạnh

Mùa lạnh thường kéo theo sự thay đổi lớn trong thói quen sinh hoạt. Nhiều người lười vận động hơn, ngủ nhiều hơn nhưng lại ăn uống đậm đà hơn để giữ ấm cơ thể. Các món ăn mặn, nhiều đạm, nhiều chất béo hay đồ chế biến sẵn xuất hiện thường xuyên hơn trong bữa ăn hàng ngày.

Theo phân tích của các chuyên gia dinh dưỡng, việc tiêu thụ quá nhiều muối và đạm trong thời gian dài sẽ làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho thận (Ảnh: Internet)

Thận phải hoạt động liên tục để đào thải natri và các sản phẩm chuyển hóa của protein, từ đó dễ dẫn đến quá tải chức năng. Ở những người có cơ địa yếu hoặc tiền sử bệnh thận, đây chính là “mồi lửa” khiến bệnh bùng phát.

Ngoài ra, mùa lạnh cũng là thời điểm nhiều người tự ý sử dụng thuốc giảm đau, thuốc cảm cúm, thuốc kháng viêm không kê đơn. Không ít loại thuốc trong số này có thể gây độc cho thận nếu dùng kéo dài hoặc không đúng liều lượng. Việc lạm dụng thuốc trong mùa lạnh là một nguyên nhân âm thầm nhưng rất phổ biến khiến thận bị tổn thương mà người bệnh không nhận ra ngay.

Thận là cơ quan ít “lên tiếng” nhưng lại chịu ảnh hưởng rất lớn từ những thay đổi nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày, đặc biệt là vào mùa lạnh. Việc uống không đủ nước, huyết áp tăng do co mạch và các thói quen ăn uống, dùng thuốc thiếu kiểm soát chính là 3 lý do phổ biến khiến thận suy kiệt âm thầm trong giai đoạn này. Các bác sĩ đều nhấn mạnh rằng, bảo vệ thận không phải là điều quá phức tạp hay tốn kém, mà bắt đầu từ những điều rất cơ bản như giữ ấm cơ thể, duy trì thói quen uống đủ nước, ăn uống điều độ và sử dụng thuốc một cách thận trọng. Khi thận được chăm sóc đúng cách, không chỉ sức khỏe tổng thể được cải thiện mà nguy cơ mắc các bệnh mạn tính nguy hiểm cũng giảm đi đáng kể, giúp cơ thể vững vàng hơn trước những biến động của thời tiết.

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin