Hợp tác quảng cáo

Phát hiện loại vi khuẩn trong nguồn nước sinh hoạt có thể gây bệnh Alzheimer

7:00 PM | 16/04/2026 -
Khỏe +

Trong một công bố gây chấn động trên tạp chí khoa học Nature (số tháng 4/2026), các nhà khoa học đã phát hiện mối liên hệ trực tiếp giữa một loại vi khuẩn thường có trong nguồn nước sinh hoạt và bệnh Alzheimer, mở ra một bước ngoặt mới cho nhân loại.

1. Con đường xâm nhập "tử thần" qua dây thần kinh khứu giác

Nghiên cứu của các nhà khoa học chỉ ra rằng vi khuẩn Chlamydia pneumoniae và một số loại amip trong nước không cần thông qua hệ tiêu hóa hay dòng máu để tấn công não bộ. Thay vào đó, khi chúng ta sử dụng nước để rửa mặt, tắm vòi sen hoặc rửa mũi, các vi khuẩn này sẽ xâm nhập vào khoang mũi và bám vào dây thần kinh khứu giác.

Theo Nature, dây thần kinh khứu giác là con đường ngắn nhất và trực tiếp nhất kết nối môi trường bên ngoài với não bộ mà không qua hàng rào máu não bảo vệ. Chỉ trong vòng vài giờ sau khi tiếp xúc, vi khuẩn có thể di chuyển dọc theo các sợi thần kinh để đi thẳng vào trung tâm điều khiển não bộ, bắt đầu quá trình xâm nhiễm và phá hủy các tế bào thần kinh nhạy cảm.

2. Cơ chế kích hoạt mảng bám Amyloid - "Dấu vân tay" của bệnh Alzheimer

Khi vi khuẩn xâm nhập vào mô não, hệ miễn dịch của não bộ sẽ phản ứng bằng cách tiết ra các protein để bao vây và tiêu diệt kẻ xâm nhập. Tuy nhiên, chính các protein này (được gọi là Amyloid beta) khi tích tụ quá mức sẽ tạo thành các mảng bám độc hại, làm đứt gãy các kết nối giữa các tế bào thần kinh. Theo báo cáo từ Đại học Griffith, sự hiện diện của vi khuẩn trong não hoạt động như một "ngòi nổ" khiến quá trình hình thành mảng bám Amyloid diễn ra nhanh gấp hàng chục lần bình thường. Đây chính là nguyên nhân khiến nhiều người mắc Alzheimer khi tuổi đời còn rất trẻ – một hiện trạng đang gia tăng báo động mà y học hiện đại đã tìm ra lời giải đáp thông qua yếu tố nhiễm khuẩn từ môi trường nước.

3. Hệ thống đường ống nước cũ và nguy cơ ẩn nấp của mầm bệnh

Nguy cơ lớn nhất không chỉ nằm ở nguồn nước tổng mà còn nằm ở hệ thống đường ống dẫn nước cũ kỹ, rỉ sét trong các hộ gia đình. Các màng sinh học (biofilm) hình thành trong lòng ống nước là "khách sạn" lý tưởng cho các loại vi khuẩn và amip trú ngụ, bảo vệ chúng khỏi các hóa chất khử trùng thông thường. Theo khảo sát từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nước đọng trong các vòi sen ít sử dụng hoặc các bình chứa nước không được vệ sinh định kỳ chứa mật độ vi khuẩn cao gấp 100 lần so với nước tiêu chuẩn. Việc hít phải các hạt nước li ti (aerosol) từ vòi sen nhiễm khuẩn khi tắm chính là cách phổ biến nhất khiến vi khuẩn đi vào khoang mũi và bắt đầu hành trình tấn công não bộ.

Phat hien loai vi khuan trong nguon nuoc sinh hoat co the gay benh Alzheimer
Màng sinh học trong vòi sen là nơi trú ngụ bí mật của hàng triệu vi khuẩn có khả năng gây viêm não mãn tính

Cách bảo vệ gia đình chủ động: Để ngăn chặn mối nguy này, các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên sử dụng nước máy chưa qua lọc trực tiếp để rửa mũi hoặc vệ sinh sâu khoang mũi. Hãy sử dụng hệ thống lọc nước đầu nguồn có khả năng loại bỏ vi khuẩn và thường xuyên vệ sinh, khử trùng đầu vòi sen, bình nóng lạnh định kỳ 6 tháng một lần. Ngoài ra, việc duy trì thói quen để nước chảy tự do trong khoảng 30 giây trước khi sử dụng cũng giúp đẩy bớt lượng vi khuẩn tích tụ trong đường ống ra ngoài, giảm thiểu rủi ro hít phải mầm bệnh gây hại cho não bộ.

Phat hien loai vi khuan trong nguon nuoc sinh hoat co the gay benh Alzheimer
Sự hình thành mảng bám Amyloid do vi khuẩn là cơ chế chính dẫn đến sự suy giảm trí nhớ và teo não sớm

Phát hiện mới này là lời cảnh tỉnh về sự an toàn của nguồn nước sinh hoạt hằng ngày. Alzheimer không còn là câu chuyện của định mệnh hay tuổi già, mà nó có thể bắt nguồn từ chính thói quen sử dụng nước của chúng ta. Hãy bảo vệ "trái tim thứ hai" là bộ não của bạn bằng cách chú trọng hơn đến chất lượng nước trong gia đình ngay từ hôm nay. Bạn đã bao giờ nghĩ đến việc vệ sinh hệ thống đường ống nước nhà mình chưa? Hãy hành động ngay để ngăn chặn Alzheimer từ cửa ngõ khoang mũi nhé!


Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin

Tin cùng chuyên đề

TIN KHÁC

Thuốc và sức khỏe

Dinh dưỡng

Làm đẹp