Nhiều nghiên cứu quốc tế cũng như báo cáo y tế tại Việt Nam cho thấy ung thư gan có liên quan chặt chẽ đến lối sống - đặc biệt là những thói quen ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng thải độc và khả năng tái tạo tế bào gan. Theo phân tích của một số chuyên gia ung bướu, sự gia tăng số ca tử vong không chỉ xuất phát từ yếu tố bệnh lý sẵn có như viêm gan virus, mà còn từ việc cơ thể phải chịu đựng sự quá tải kéo dài bởi các tác nhân gây hại mà con người chủ động hoặc vô tình tạo ra. Hiểu rõ những thói quen tai hại này chính là bước đầu để giảm rủi ro và chủ động bảo vệ gan.

1. Uống rượu bia quá mức

Rượu bia vẫn là thói quen phổ biến trong nhiều mối quan hệ xã hội của người Việt, nhưng lại là tác nhân phá hủy gan mạnh nhất. Ethanol sau khi vào cơ thể được gan xử lý, nhưng quá trình này tạo ra acetaldehyde - một chất độc có khả năng gây tổn thương tế bào gan và thúc đẩy hình thành xơ gan. Nhiều tài liệu y học đã chỉ ra rằng xơ gan kéo dài là nền tảng thuận lợi để ung thư gan phát triển.

Ngoài ra, uống rượu bia nhiều năm làm gan không còn khả năng tự phục hồi, khiến nguy cơ ung thư tăng cao mà người bệnh thường không cảm nhận được bất kỳ triệu chứng rõ ràng nào cho đến giai đoạn muộn (Ảnh: Internet)

2. Ăn uống thất thường và tiêu thụ thực phẩm chứa độc tố

Một trong những yếu tố nguy hiểm, tuy âm thầm nhưng phổ biến, là việc ăn thực phẩm có chứa nấm mốc. Nhiều nghiên cứu cho thấy độc tố aflatoxin từ nấm mốc trên lạc, ngô, đậu hoặc các loại hạt bảo quản kém có thể gây đột biến gene, dẫn đến ung thư gan. Bên cạnh đó, thói quen ăn đồ chiên xào nhiều dầu mỡ, sử dụng dầu tái chế hoặc tiêu thụ quá nhiều thức ăn nhanh cũng khiến gan phải hoạt động liên tục để xử lý chất béo và phụ gia. Khi tình trạng này kéo dài, gan bị viêm, nhiễm mỡ và dần suy giảm chức năng, tạo điều kiện cho tế bào bất thường hình thành.

3. Thức khuya kéo dài và căng thẳng mãn tính

Gan là cơ quan cần thời gian để phục hồi, đặc biệt vào ban đêm. Việc thức khuya liên tục khiến nhịp sinh học bị phá vỡ, hormone mất cân bằng và quá trình giải độc của gan bị đình trệ.

Một số chuyên gia sức khỏe giải thích rằng trong tình trạng thiếu ngủ kéo dài, gan dễ tích tụ chất độc, thúc đẩy viêm âm thầm và tăng nguy cơ tổn thương tế bào gan (Ảnh: Internet)

Căng thẳng mãn tính cũng làm nồng độ cortisol trong cơ thể tăng cao, gây ảnh hưởng đến chuyển hóa chất béo và đường, từ đó dẫn đến gan nhiễm mỡ và nhiều biến chứng khác. Dù không trực tiếp gây ung thư, nhưng những thay đổi này góp phần làm suy yếu hệ thống bảo vệ của cơ thể.

4. Tự ý dùng thuốc và lạm dụng thực phẩm chức năng

Thói quen tự điều trị bằng thuốc giảm đau, kháng viêm hoặc thuốc bổ gan không theo hướng dẫn y khoa là một trong những lý do khiến gan bị tổn thương nghiêm trọng. Gan là nơi xử lý phần lớn hoạt chất trong thuốc, nên việc sử dụng quá liều hoặc kéo dài làm tế bào gan bị quá tải. Một số trường hợp ghi nhận tổn thương gan cấp và mạn tính xuất phát từ việc dùng thuốc không kê đơn. Bên cạnh đó, nhiều thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc, chứa các chất không được kiểm định, có thể gây độc gan mà người dùng không hay biết. Khi gan tổn thương âm thầm, nguy cơ dẫn đến ung thư sẽ tăng lên theo thời gian.

5. Chủ quan với viêm gan B và viêm gan C

Viêm gan virus là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến ung thư gan tại châu Á và Việt Nam, nhưng không ít người chủ quan hoặc không biết mình mang virus. Viêm gan B và C thường diễn tiến âm thầm trong nhiều năm, gây viêm và hủy hoại tế bào gan từ từ.

Các chuyên gia y tế khuyến cáo rằng việc tiêm vaccine phòng viêm gan B, xét nghiệm định kỳ và điều trị đúng phác đồ là biện pháp then chốt để ngăn ngừa nguy cơ ung thư gan (Ảnh: Internet)

Tuy nhiên, do thiếu thói quen kiểm tra sức khỏe và tâm lý ngại đi khám, nhiều trường hợp chỉ phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn muộn, dẫn đến tỷ lệ tử vong cao.

Ung thư gan là căn bệnh phát triển âm thầm nhưng hậu quả lại nặng nề, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang ghi nhận số ca tử vong tăng mạnh qua từng năm. Tuy nhiên, điều tích cực là một phần đáng kể nguy cơ đến từ chính những thói quen có thể thay đổi. Khi nhận thức rõ tác động của rượu bia, thực phẩm nhiễm độc, thức khuya, lạm dụng thuốc và sự chủ quan với viêm gan virus, mỗi người có thể chủ động điều chỉnh hành vi để bảo vệ sức khỏe. Việc phòng bệnh luôn hiệu quả hơn điều trị, và lựa chọn sống khoa học hôm nay chính là cách để giảm thiểu nguy cơ ung thư gan trong tương lai. Tiểu toàn phong tin rằng, chỉ cần bắt đầu từ những thay đổi nhỏ, lá gan sẽ có cơ hội phục hồi và giữ vững vai trò quan trọng của nó trong cơ thể.

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin